جستجو در مقالات منتشر شده


3 نتیجه برای خشکسالی

غلامرضا روشن، محمد سعید نجفی،
دوره 2، شماره 6 - ( 10-1390 )
چکیده

امروزه با بر هم خوردن تعادل سیستماتیک سامانه‌ی اقلیم، بروز آشفتگی‌ها و ناهنجاری‌های رفتاری در اقلیم تشدید یافته است؛ از جمله بروز و تشدید‌ این رخدادهای حدی، افزایش خشک‌سالی‌هاست. از آن‌جا که کشور‌ایران به دلیل موقعیت خاص جغرافیایی خود، در مواجه با این ناهنجاری‌های اقلیمی به شدت آسیب‌پذیر است. در‌این تحقیق به ارزیابی و شبیه‌سازی اثر گرمایش جهانی بر خشک‌سالی‌های آینده‌ی کشور پرداخته شده است. بدین منظور جهت شبیه‌سازی مؤلفه‌ی اقلیمی بارش، از ترکیب دو مدل گردش عمومی جو GISS-EH و CNRM-CM3 استفاده گردید. امّا جهت معرفی سناریوی مناسب، 18 سناریو انتخاب و از میان آن‌ها، سناریوی p50 که با شرایط انتشار گازهای گلخانه‌ای در‌ایران انطباق مناسب‌تری دارد پیشنهاد گردید. به‌علاوه بر این جهت ارزیابی خشک‌سالی‌های ‌ایران با استفاده از شاخص بارش استاندارد (SPI) در دو مقیاس زمانی گذشته تا حال (1976 تا 2005) و برای دهه‌های ‌آینده، سال‌های 2025، 2050، 2075 و 2100 مورد توجه واقع گردید. آنچه داده‌های تجربی و فصلی برای سال‌های 1976 تا 2005 نشان می‌دهند، وجود فراوانی رخداد خشک‌سالی‌ها در بین 43 ناحیه‌ی مطالعاتی کشور، ابتدا برای فصل زمستان، سپس بهار و در نهایت پاییز است، که ‌این برای داده‌های شبیه‌سازی شده تقریباً عکس می‌باشد؛ زیرا با رخداد گرمایش جهانی بیش‌ترین ریسک رخداد خشک‌سالی به‌ترتیب برای فصول بهار، پاییز و زمستان شبیه‌سازی شد. امّا خروجی‌های شبیه‌‌سازی شده بارش نشان می‌دهند که با توجه به میانگین سالانه و درازمدت(1961- 1990)، تمام دوره‌های شبیه‌سازی شده از افزایش بارش نسبت به ‌این میانگین درازمدت برخوردار خواهند گردید. به‌گونه‌ای که انتظار می‌رود مقادیر شبیه‌سازی شده بارش برای سال2100 به میزان88 میلی‌متر نسبت به میانگین درازمدت افزایش خواهد یافت. خروجی‌های شبیه‌سازی برای خشک‌سالی‌ها، در دهه‌های آینده نشان می‌دهند که ‌این نواحی غرب خزر و گیلان، به‌همراه نواحی غرب کرمانشاه و‌ایلام است که بالاترین ترسالی‌ها را تجربه خواهند کرد، از طرف دیگر نواحی شمال خراسان و شمال خراسان رضوی، از بالاترین ریسک رخداد خشک‌سالی برای سال‌ها و فصول شبیه‌سازی شده برخوردار می‌باشند.
مهدی بروغنی، حمید رضا مرادی، محمدعلی زنگنه اسدی،
دوره 5، شماره 19 - ( 1-1394 )
چکیده

خشکسالی یک پدیده خزنده محیطی است که اثرات مخرب زیادی بر اقتصاد، کشاورزی و جامعه دارد. این پدیده در بخش‌های شرقی، مرکزی و جنوبی ایران به علت آب و هوای خشک و نیمه خشک نمود بیشتری دارد. در این تحقیق از شاخص‌های SPI، PNI و ZSI به‌منظور پهنه‌بندی خشکسالی و تعیین بهترین شاخص در استان خراسان رضوی استفاده شد. داده‌های مربوط به بارش از سال 1980 تا 2010 به صورت سالانه میانگین گرفته شد. بعد از محاسبه SPI، PNI و ZSI با استفاده از نرم‌افزار DIP، این داده‌ها وارد نرم‌افزار ArcGIS شد و سپس با استفاده از روش کریجینگ پهنه‌بندی خشکسالی برای دوره مطالعه 11 ساله انتهایی (2010-2000) صورت گرفت. نتایج حاکی از آن بود که پهنه‌بندی خشکسالی در هیچ‌یک از شاخص‌ها از روند منظمی در طی دوره مورد مطالعه تبعیت نمی‌کرد. نتایج شاخص SPI نشان داد که شدت خشکسالی در سال 2008 نسبت به سال‌های دیگر بیشتر و از نظر ترسالی سال 2003 شرایط بهتری نسبت به سال‌های دیگر دارد. نتایج پهنه‌بندی خشکسالی شاخص PNI حاکی از آن است که سال 2010 شرایط خشکسالی بیشتر از سال‌های دیگر است و سال‌های 2003، 2004 و 2009 در کل استان شرایط ترسالی وجود دارد. نتایج شاخص ZSI نشان داد که سال 2000 و 2003 به ترتیب خشک‌ترین و پر بارش‌ترین سال در دوره مورد مطالعه می‌باشد. هم-چنین نتایج حکایت از آن داشت که شاخص خشکسالی SPI بهترین عملکرد را نسبت به شاخص‌های دیگر دارد.


محمد ظاهری، رضا طالبی فرد، عقیل خالقی،
دوره 6، شماره 21 - ( 12-1394 )
چکیده

خشکسالی به ‌عنوان یک واقعیت بحرانی، در نوع خود پدیده‌ای پیچیده و دارای ابعاد مختلف می‌باشد و با وقوع در مناطق روستایی، زمینه­ی‌ بروز چالش‌های زیست‌محیطی، اقتصادی، اجتماعی و روان‌شناختی را فراهم می‌آورد؛ بر این اساس اتخاذ رویکرد سیستمی و همه‌جانبه­نگر، جهت کاهش آسیب‌پذیری روستاییان در برابر پیامدهای خشکسالی با تأکید بر مدل مدیریت ریسک، ضروری به نظر می‌رسد. در تحقیق حاضر، به ارزیابی نیمه­کمّی خطرپذیری خشکسالی با استفاده از مدل مدیریت ریسک پرداخته شده است. تحقیق حاضر، از نوع کاربردی و از نظر ماهیت و روش، به ‌صورت توصیفی- تحلیلی بوده و برای گردآوری داده­ها از روش گردآوری اطّلاعات به ‌صورت کتابخانه‌ای و میدانی استفاده شده است. ارزیابی نیمه­کمّی خطرپذیری خشکسالی در دهستان دولت‌آباد، توسط 30 نفر از کارشناسان و افراد صاحب‌نظر در اداره­ی کل منابع طبیعی شهرستان جیرفت، سازمان جهاد کشاورزی منطقه­ی جیرفت و کهنوج و هم­چنین مسئولان روستاهای نمونه به ‌صورت اظهارنظر آزاد صورت گرفته است؛ بدین ترتیب که ابتدا لیست خطرات و پیامدهای خشکسالی در محدوده­ی مورد مطالعه استخراج و سپس تمامی این خطرات و پیامدها، ضریب­دهی و اولویت‌بندی و در نهایت نتایج اطّلاعات به‌ صورت نمودار رادار نشان داده ‌شده ‌است . نتایج تحقیق نشان می‌دهد که بالا رفتن نرخ بیکاری و از بین رفتن فرصت‌های شغلی و خروج از بخش کشاورزی به‌ عنوان خطرات اصلی خشکسالی در منطقه می‌باشد؛ بنابراین فرآیند مدیریت ریسک، این امکان را فراهم می‌سازد تا اولویت‌بندی اقدامات، درست در جایی که بیش­ترین نیاز به اجرای آن وجود دارد، انجام پذیرد.



صفحه 1 از 1     

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به فصلنامه مطالعات جغرافیایی مناطق خشک می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2022 CC BY-NC 4.0 | Journal of Arid Regions Geographics Studies

Designed & Developed by : Yektaweb